Er ligt een grote uitdaging voor onze gemeente op het gebied van mobiliteit. Tegelijk is de woningbouwopgave groot. Nergens in Nederland is de druk op de woningmarkt zo hoog als in de Metropoolregio Amsterdam (MRA). In korte tijd moeten veel nieuwe woningen worden gebouwd. De totale behoefte in de MRA is 250.000 woningen tot 2040, waarvan 175.000 woningen moeten worden gebouwd vóór 2030. Om dit mogelijk te maken, is een aanzienlijke bereikbaarheidsinvestering nodig van alle MRA-partners. Zo ook in Haarlemmermeer. De verwachting is dat de druk op de verkeers- en vervoersnetwerken zal toenemen door alle nieuwe inwoners die Haarlemmermeer erbij gaat krijgen. Tevens worden de projectkosten hoger en stijgen de prijzen van grondstoffen en energie, mede als gevolg van geopolitieke conflicten. Dit betekent dat we scherpere keuzes moeten maken. Door in de investeringsagenda mobiliteit alle activiteiten, projecten en maatregelen op het gebied van mobiliteit in samenhang te presenteren maken we deze in de volle breedte inzichtelijk. De huidige Investeringsagenda Mobiliteit vertaalt de ambities uit de Mobiliteitsvisie Haarlemmermeer in concrete maatregelen. Door indicatoren te koppelen aan de vijf categorieën van de investeringsagenda monitoren we in hoeverre de maatregelen uit de Investeringsagenda bijdragen aan het behalen van deze ambities. In december 2018 heeft de raad de Mobiliteitsvisie Haarlemmermeer (2018.0065348) vastgesteld. Aan de ambities uit de Mobiliteitsvisie geven we uitvoering met de Investeringsagenda Mobiliteit (7644588). De huidige investeringsagenda geeft inzicht in benodigde studies, initiatieven en projecten voor de komende vier jaar, met een doorkijk tot 2032. Dit jaar wordt een geactualiseerde Investeringsagenda Mobiliteit voorgelegd aan de raad voor de komende vier jaar. Uit deze geactualiseerde Investeringsagenda volgt jaarlijks het Uitvoeringsprogramma Mobiliteit (UPM). In de huidige investeringsagenda mobiliteit zijn de volgende vijf categorieën gedefinieerd:

1. Wonen: woon-werk pendel, bereikbaarheid van voorzieningen;

2. Leefbaarheid: ervaren verkeersoverlast, luchtkwaliteit rondom wegen, geluidsbelasting door wegverkeer;

3. Duurzame mobiliteit: aandeel elektrische vervoermiddelen, CO₂-uitstoot door verkeer, aanbod en gebruik van laadpunten voor elektrische auto’s, aanbod deelmobiliteit;

4. Verkeersveiligheid: aantal verkeersongevallen, aantal ernstig verkeersgewonden en -doden, meldingen van verkeersonveilige situaties of locaties;

5. (Fiets)netwerken op orde : fietsparkeerdruk (centrum), vervoerwijzekeuze, fietsintensiteiten, aantal openbaar vervoer (OV)-reizigers, OV-reizigerstevredenheid, gemiddelde vertraging, verkeersintensiteiten.

In de huidige investeringsagenda is rekening gehouden met de wens van de raad om meer nadruk te leggen op de basis op orde en verkeersveiligheid. De mobiliteitsmaatregelen als gevolg van de woningbouwopgave zijn opgenomen onder de categorie Wonen.

In het kader van het Bestuurlijk Overleg Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport (BO MIRT) hebben we op 29 juli 2024 de definitieve toekenning van een rijksbijdrage ontvangen voor mobiliteitsmaatregelen met een inspanningsverplichting gekoppeld aan de op te leveren woningbouw, waardoor er onder andere meer kansen zijn gecreëerd voor de ontwikkeling van Spoorzone eerste fase in Hoofddorp. Voorwaarde van deze subsidieregeling is dat de rijksbijdrage aangevuld wordt met regionale cofinanciering om de mobiliteitsmaatregelen te kunnen realiseren. De provincie draagt bij aan de Weg om de Zuid en de Vervoerregio Amsterdam (VRA) heeft een (indicatieve) bijdrage toegezegd. Voor de gemeentelijke bijdrage is bij de Voorjaarsrapportage 2025 besloten om hiervoor middelen te reserveren binnen de reserve Ruimtelijke Investeringen Haarlemmermeer (RIH).

In de weergave hieronder is rekening gehouden met verschillende dekkingsmiddelen. Voor externe dekkingsmiddelen geldt dat deze wel zijn toegezegd maar nog niet (volledig) ontvangen. Tevens is rekening gehouden met de dekking van ons nettodeel uit de reserves (RIH) en Schaalsprong. Dit betekent niet per definitie dat de reserves op dit moment voldoende gevuld zijn, maar de verwachting is dat deze de komende jaren voldoende zullen groeien om ons deel te kunnen dekken.

Voor de duidelijkheid van de grafieken hebben wij de investeringen van de rubriek Wonen in een eigen grafiek weergegeven. Voor de overige categorieën is nu nog géén zicht op externe dekking en zijn de grafieken bruto en netto gelijk. Daarom tonen we maar één grafiek.

In Figuur 19 geven we de categorie en projectfase weer. Voor mobiliteit geldt dat alle geplande maatregelen zich bevinden in de categorieën investeringen met een verplichting en uitbreidingsinvesteringen waarvan veel zich nog in de wenselijkheidsfase bevinden omdat er nog geen concreet plan is uitgewerkt of besluitvorming hierover heeft plaatsgevonden. De maatregelen die betrekking hebben op een verplichting zijn onder andere de BO-MIRT subsidies.